Nếu nói đến vấn đề ẩm thực người ta lại nghĩ ngay đến một đề tài mang tính chất phục vụ cho nhu cầu chính yếu của con người như: “Ăn để mà sống” hay là: “Có thực mới vực được đạo” v…v…Tuy nhiên, từ lâu nay ẩm thực đã được gắn liền với văn hóa và truyền thống, một đề tài phong phú rất đáng để tìm hiểu. Hãy thử xem trên ba miền của đất nước, chúng ta đã nhận ra ngay cái tính chất khác biệt được thể hiện rõ nét nhất qua các món ăn, cứ nói đến một địa danh nào người sành ăn đã nghĩ ngay được một món đặc sản ở vùng đó. Món ăn là sự kết hợp hài hòa từ phong thổ đến truyền thống và phong tục của từng địa phương. Ngay cả hoàn cảnh lịch sử cũng đã tạo cái cung cách đặc thù cho ẩm thực. Xưa nay nấu nướng đã được xem như là một nghệ thuật mà đã là nghệ thuật thì đòi hỏi giá trị và công phu, từ phương pháp chế biến đến cả trình độ thưởng thức của mỗi người. Nếu kể đến những món ăn cầu kỳ từ cách nấu nướng đến cách trình bày chưng dọn phải kể đến những món ẩm thực của Huế. Những món ăn ban đầu xuất phát từ dân giả nhưng khi được mang vào chốn cung đình lại biến hóa thành những món dành để cho vua chúa thưởng thức. Chính bối cảnh lịch sử đó đã mang lại hương vị đặc biệt mà chỉ có món ăn Huế mới có và nếu công bằng mà nói phải do chính tay những đầu bếp hay những bà nội trợ Huế nấu nướng thì cái ý nghĩa của sự “thấm thía” mới toát lên được từ món ăn.
Không có gì làm người ta thất vọng cho bằng đến một tiệm ăn Huế nhưng món ăn lại bị pha trộn và chế biến không đúng phong cách món ăn Huế. Chưa cần nếm đến hương vị, chỉ cần nhìn bằng mắt chúng ta đã đánh giá được chất lượng. Nếu nói không ngoa thì khi vào một bàn ăn toàn món Huế chúng ta phải xử dụng một lúc nhiều giác quan, đầu tiên là thị giác với những đĩa thức ăn đủ màu sắc. Kế đến là khứu giác, từ mùi thơm của rau đến mùi thơm của những chiếc nem, tré, chả Huế hay bánh gói lá hấp lên. Mỗi mùi thơm là một món ăn đặc thù Huế. Và đến khi nếm thử thì vị giác của khách sẽ được tiếp xúc với đủ hương vị từ cay nồng nàn của ớt, đến đậm đà ngọt lịm của chiếc bánh lá ăn với chả tôm, hay nóng hổi với tô bún bò Huế. Và sau cùng nếu không cần phải ý tứ thì thính giác chúng ta sẽ nghe được tiếng nhai ròn tan của bánh ram ít được chấm với nước mắm pha chế điểm vài lát ớt xanh đậm đà.
Để thưởng thức những điều vừa kể việc đầu tiên là tìm đến một tiệm HUẾ. Nếu bạn ở San Jose thì một nơi uy tín nhất để thực khách tìm được hương vị chính cống Huế là TIỆM BÚN BÒ HUẾ Ở ĐƯỜNG SENTER.( số 2871 Senter Rd. San Jose). Tuy nhiên, chẳng cần nói đến địa chỉ thì dân ghiền ăn món Huế cũng đã thuộc nằm lòng. Khách từ phương xa đến,nếu từ các tiểu bang xa xôi không có tiệm Việt Nam và nhất là không có tiệm ăn Huế, chỉ cần đến tiệm BÚN BÒ HUẾ ĐƯỜNG SENTER thì không bỏ công lặn lội đường xa. Địa điểm này đã trở thành nơi chiêu đãi khách của không riêng gì dân Huế chính cống mà bây giờ đã trở thành nơi chốn quen thuộc của hầu hết những người yêu món Huế. Không có gì làm cho người ta khó chịu bằng ăn món Huế mà cách nêm nếm lại không phải là hương vị Huế. Chẳng phải là khó tánh, nhưng sự lựa chọn này cũng bắt nguồn từ những điều thật tinh tế và công phu. Sở dĩ tiệm BÚN BÒ HUẾ ở đường Senter có được cái hương vị đặc biệt đó là do chính tay chủ nhân của tiệm coi sóc. Chúng tôi muốn giới thiệu đến với độc giả một cựu nữ sinh Đồng Khánh Huế và hiện nay đang là chủ nhân của tiệm bún bò Huế Senter. Đó là chị HỒNG NGỌC, người đã tự tay pha chế và hướng dẫn cho nhân viên cách nấu các món ăn Huế và chị cũng là người đã kiểm tra, theo dõi từng công đoạn trong việc nấu nướng cho đúng hương vị đậm đà của Huế.
Chúng tôi đã có một buổi nói chuyện thú vị với chị về đề tài các món ăn Huế, được chị tự giới thiệu cho biết trước năm 1975 chị là một chuyên viên trong ngành y tế. Sau một thời gian tu nghiệp về dinh dưỡng ở Bộ Y Tế, chị đã từng phụ trách dạy về các lớp dinh dưỡng ( chế biến thức ăn dành cho các bệnh nhân). Chính vì nghề nghiệp này đã giúp cho chị hiểu rõ về các phương cách nấu nướng hợp vệ sinh, cũng như các vấn đề về an toàn thực phẩm. Điều mà chị luôn nhấn mạnh với chúng tôi là trong các thức ăn của tiệm, ưu tiên hàng đầu là vấn đề an toàn và vệ sinh, Tránh bớt dùng bột ngọt để bảo đảm vấn đề sức khỏe cho thực khách. Tiếp xúc với chị, chúng tôi nhận thấy chị có một cung cách rất Huế, ngoài một giọng nói nhỏ nhẹ đặc biệt của các người đẹp xứ Huế, chị còn thể hiện vẽ đằm thắm và kín đáo thường thấy ở những phụ nữ Huế. Nhiều người biết đến chị với danh nghĩa là chủ nhân của một tiệm ăn Huế nỗi tiếng về món ăn ngon và là một cựu nữ sinh Đồng khánh trong các buổi hội họp văn nghệ truyền thống hàng năm của ngôi trường này. Nhưng người ta còn biết đến vị chủ nhân đằm thắm, dịu dàng này vì chị là Phu nhân của nhà thơ Ngô Đình Chương mà khách yêu thơ vẫn thường đọc các tác phẩm của ông xuất hiện ở nhiều thi văn đàn.
Được hỏi yếu tố nào giúp chị thành công trong kinh doanh cũng như chị có nghệ thuật hay bí quyết gì để tiệm ăn Huế luôn đông khách và đặc biệt là mang hương vị đậm đà của Huế, chị Hồng Ngọc cho biết: Tiệm Bún Bò Huế Đường Senter đã thành lập cách đây đúng 25 năm (1984), thời gian này có lẽ đây là tiệm đầu tiên và duy nhất tại San Jose có bán những món ăn Huế. Cách đây 1 năm rưỡi vì nhu cầu khuếch trương thương vụ của mình chị đã thành lập thêm một tiệm ăn Huế nữa ở số 3005 đường Silver Creek mang tên HUẾ Restaurant và cả hai tiệm hiện đang hoạt động song song. Tiệm thứ hai do chị làm cố vấn về kỹ thuật nấu nướng nên hiện đã có nhiều khách biết đến vì hương vị giống như tiệm Bún Bò Senter mà khách đã quen thưởng thức bấy lâu nay. Vì là người Huế nên đối với chị việc phải làm sao để món ăn ngon và đúng hương vị Huế không phải là vấn đề khó khăn, nhưng điều chị muốn nói đây là những món ăn hợp vệ sinh và tốt về dinh dưỡng. Với phong trào ăn kiêng hiện nay để giảm bớt mập và chất béo thì các món ăn Huế đã đáp ứng được phần nào. Bởi trong các món ăn không có mỡ, ít thịt và được nấu nướng bằng những thực phẩm tự nhiên không có chất bảo quản, hay chất phụ gia. Chị Hồng Ngọc còn cho biết đặc biệt loại dầu được dử dụng trong việc nấu nướng là các loại dầu được khuyến khích dùng để có lợi cho sức khỏe như: Kanola, Olive v…v…Các món ăn Huế đòi hỏi thực phẩm tươi như rau quả, thịt tươi và thường là những món ăn nhẹ và rất mau tiêu hóa. Các món hấp nhiều hơn là chiên xào nên rất ít dầu mỡ. Các yếu tố trên cộng với hương vị Huế đậm đà là yếu tố để khách hàng luôn đến với tiệm của chị.
Được chị giới thiệu một thực đơn với trên 20 món ăn đặc biệt của xứ Huế như: Bánh bèo – Bánh Bột lọc – Bánh ram ít – Bánh nậm – Chả giò tôm cua – Chả Huế – Chả tôm – Nem chua và Tré Huế là những món ăn chơi cũng được mà ăn thật cũng no. Bên cạnh đó còn có những món mà thực khách mê món Huế cũng không thể bỏ qua như: Bún bò Huế – Bún tôm cua Huế – Bánh canh Huế – Mì Quảng – Cơm Hến – Bún Hến – Cơm âm phủ – Nem nướng – Tôm chua thịt luộc – Hến xúc bánh tráng – và cơm tay cầm.
Khi yêu cầu được tìm hiểu về hương vị cũng như những nét đặc thù của từng món ăn chị đã cho nghe những chi tiết thật thú vị và cũng thật công phu của nghệ thuật nấu món Huế. Đến tiệm của chị sẽ được thưởng thức những chiếc Bánh bèo đổ thật mỏng và khéo. Nhân bánh làm từ tôm giã nhuyễn.
Bánh bột lọc thì phải mềm mại, trong trẻo, nhân tôm thịt phải nêm nếm thật vừa vặn, sau khi luộc chín nhìn thấy nhân bên trong rất hấp dẫn.
Bánh ram ít thì chúng ta vừa được thưởng thức chất mềm dẽo của bánh ít, cộng với bánh ram dòn tan, béo ngậy, chúng đi với nhau một cặp như răng với lợi. Duy nhất món ăn nầy khi ăn phải nghe được âm thanh dòn dã từ thực khách thì mới thấy hết được cái ý nghĩa của món ăn Huế. Tất cả những loại bánh đó đều dùng chung với nước mắm pha chế thật khéo từ mùi chanh, tỏi và nhất là những lát ớt tươi xanh đỏ thật đậm đà.
Chả Huế và Chả tôm là những món làm vừa công phu vừa có nhiều gia vị. Nem, Tré là hai món mà các qúy ông không thể dừng lại được trong việc đưa cay. Hương vị của Tré Huế lại càng không thể lẫn lộn được với bất cứ một món ăn tương tự nào.
Nhưng nói đến Huế, phải nói đến Bún Bò Huế, không cần tả thì ai cũng đã biết hương vị đặc biệt của món ăn này.
Cơm Hến là món ăn bình dân và rẻ tiền của dân giả ngày xưa, nay lại được xếp ngang hàng với những món ăn cầu kỳ khác. Để chuẩn bị cho món này cũng khá công phu: nào hến, ớt tương, ớt màu, ruốc sống, đậu phụng hay mè rang, tóp mỡ, các loại rau thơm và cuối cùng là cơm. Tất cả mọi thứ làm sẵn để nguội, nhưng nước hến thì luôn luôn phải nóng. Có lẽ món ăn này là nét đặc trưng độc đáo nhất của Huế mà đã yêu thích món Huế phải một lần thử qua. Cùng là họ nhà Hến, lại còn có Hến xúc bánh tráng và bún hến.
Nem nướng và tôm chua thịt luộc cũng phải thử dùng qua để so sánh hương vị món này của hai miền Nam Bắc. Nước chấm nem nướng phải là loại nước tương đặc biệt, phải nấu công phu hơn việc pha chế nước mắm của miền Nam. Tôm chua phải là loại tôm vừa, nhỏ nhắn màu đỏ lự mới là tôm còn tươi, thịt tôm trong ăn dai và dòn. Thịt heo luộc phải có một ít mỡ đi kèm, xắt lát mỏng và ăn kẹp với rau thơm, dưa leo. Món này dùng với bún nên còn được gọi là bún mắm tôm chua
Sau cùng món ăn gây một ấn tượng khá độc đáo của cả hai tiệm Bún Bò Huế Senter và Huế Restaurant đó là “Cơm Âm Phủ”.Nhìn thực đơn qúy khách không khỏi tò mò muốn thử xem đấy là món gì? nhưng đến khi món ăn được dọn lên thì thấy rất hấp dẫn. Đó là một món ăn vừa nhẹ nhàng vừa ngon miệng mà chắc chắn thực khách không thể bỏ qua.
Tất cả những món ăn Huế tạo thành nét đặc biệt mà chúng ta có thể thưởng thức khi đến thăm viếng Bún Bò Huế Senter và Huế Restaurant đều do một tay của chị Hồng Ngọc làm cố vấn gia chánh. Theo chị, nấu nướng là cả một nghệ thuật. Trước tiên là nghệ thuật nêm nếm, làm sao cho món ăn đúng với hương vị vừa cay, vừa chua, vừa ngọt. Lại phải trình bày đẹp, trang nhã. Món ăn xứ Huế nhẹ nhàng, thanh đạm, dễ tiêu hóa và vẫn đầy đủ chất dinh dưỡng cần thiết cho người ăn kiêng. Có thể vừa ăn chơi mà cũng vừa ăn no, tuỳ theo cách gọi của mỗi thực khách.
Đến một bữa tiệc nếu thực khách được thết đãi bằng những món ăn của Xứ Huế ,chúng ta sẽ khám phá được cả một nghệ thuật ẩm thực của đất Thần Kinh.Điểm đặc biệt của món Huế là thức ăn dọn lên rất ít, chỉ vừa đủ dùng, tạo được cảm giác nhẹ nhàng. Điều này chứng tỏ ẩm thực cũng mang tính văn hóa đặc thù, nấu nướng là cả một công trình nghệ thuật mà nhất định nó phải được bảo tồn. Trãi qua bao thăng trầm, dù đang ở ngay trên đất mẹ hay đã rời xa vạn dặm, chỉ cần nếm lại hương vị của một món ăn là chúng ta đã có thể hình dung được mình đang ở đâu trên ba miền của quê hương.
Qua buổi nói chuyện thú vị với chị Hồng Ngọc, chủ nhân của quán BÚN BÒ HUẾ Senter và nhất là được thưởng thức những món ăn từ một tiệm ăn đã nổi tiếng ở San Jose trên 25 năm qua, chúng tôi cảm thấy thật đáng tiếc nếu bạn từ phương xa đến hoặc ngay tại địa phương này lại không một lần thử đến để thưởng thức các món ăn độc đáo của xứ Huế mà chỉ có ở đây mới thật sự làm những người sành ăn và khó tánh nhất cũng phải hài lòng. Hãy mời những người bạn và những người khách qúy của bạn cùng thưởng thức dù bạn có là người xứ Huế hay là không…..!!!

Địa chỉ tiệm BÚN BÒ HUẾ đường Senter:
2871 Senter Rd. San Jose, CA 95111

Địa chỉ HUẾ Restaurant:
3005 Silver Creek Rd. # 190
San Jose, CA 95121
TEL: 408-223-1021